Home / Güncel / Satın Aldığınız Her Şey Bu 10 Şirket Tarafından Kontrol Ediliyor

Satın Aldığınız Her Şey Bu 10 Şirket Tarafından Kontrol Ediliyor

Resmi detaylı incelemeniz için

Reddit’deki “Tercih İlizyonu” denilen bu grafiğe, bütün şirketlerin aslında sadece 10 mega şirkete ait olduğu gösteriliyor. Bu büyük isimleri daha önce duymuş olabilirsiniz ancak hayatımıza olan etkileri bildiğinizden çok daha fazla.

İşte bir kaç örnek: Yum, KFC ve Taco Bell’in sahibi. Yum, Pepsi’nin şemsiyesi altında olduğu için KFC ve Taco Bell dahil bütün Yum şirketine ait tüm restoranlarda sadece Pepsi ürünleri satmak durumunda.

84 milyar dolarlık şirket Proctor & Gamble –ABD’nin en büyük reklamcısı- ilaçtan, diş macununa, pilden, son moda kıyaferlere kadar bir çok sektörün sahibi. Hepsi art arda eklenince P&G dünya çapında 4.8 milyar insana ürün sattığı ortaya çıkıyor.

200 milyar dolarlık Nestle –çikolatasıyla meşhur olmasıyla birlikte dünyanın en büyük gıda üreticisi- dünya çapında yaklaşık 8000 markaya sahip. Nestle’nin sahip olduğu markalar içinde L’Oreal, bebe gıdası üreticisi Gerber, giyim markası Diesel ve evcil hayvan maması üreticileri Purina ve Friskies.

Sabuncuların en meşhuru Unilever ise dünya çapında sabun dışında Algida dondurmaları ve Knorr ürünleri ve Lipton çayı da olmak üzere 2 milyar insana ürünlerini satmaktadır.

Ciddi boyutlara ulaşan tekelleşme sorunu sadece bu ürünlerle sınırlı değil. Son bir kaç yılda medya de ciddi bir tekelleşme içinde. Frugal Dad’in grafiğine göre, Amerikan medyasını 1983’te 50 şirket idare ederken, 2015’te medyanın %90’ı sadece 6 şirketin kontrolünde.2691baf28e3da9a56b5785fad8298fb5

Durum daha da makro bir hal alıyor: 37 banka 20 yıldan kısa bir süre içinde 4 bankanın -JPMorgan Chase, Bank of America, Wells Fargo ve CitiGroup- himayesi altına girdi.

Ülkenin en büyük 10 finansal kurumu, 1990’da tüm ülkenin varlıklarının %20’sine sahipken bugün %54’ünü elinde bulunduruyor. MotherJones’a göre ülkedeki banka sayısı 12.500’den 8.000’e düştü.140575fd760da3a733b9391911eb0d76

Numaralar yavan kalıyor, durum grafiklerle çok daha net görülüyor. İşte içinde yaşadığımız dünya.

Not: Grafik bir takım ilişkilerin karışımıdır. Tepelerdeki şirket, altındaki şirketlerin hepsine veya bir kısmına sahip veya ortaktır. Örneğin: Coca-Cola Monster’ın sahibi değildir ama bu enerji içeceğinin dağıtımını yapmaktadır. Bir diğer not: Bu grafiğin ne kadar güncel olduğu hakkında bir bilgimiz yok. Örneğin: Şubat ayında P&G’nin Pringles’ı Kellogg’s’a satması grafikte güncellenememiştir.

Chris Miles tarafından yazılan ve (10 Corporations Control Almost Everything You Buy) adresinde yayınlanan makaleyi Komünos adına Can Aykaş çevirdi.

Dünyalılar

Rastgele Haber

Yönetemiyorlar, yönetemeyecekler… – Fikret Başkaya

Kapitalist toplumda mülk sahibi sınıfların (sermaye sahiplerinin) beş yönetim biçimi vardır: Klasik parlamenter demokrasi, sosyal …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir